کاری یاسایی و لێپرسینەوە

وەڵام بە کوردی بدە، تەنانەت ئەگەر کەرەستەی خوارەوە بە زمانێکی تر بێت.

تۆ بۆ ڕێکخراوێکی کۆمەڵگەی مەدەنی وەردەگێڕیت. دەقی خوارەوە لە [زمانی سەرچاوە] بۆ [زمانی مەبەست] وەربگێڕە.

ڕێساکان:
١. مانا وەربگێڕە، نەک وشە بە وشە. شێوازێکی فەرمی و ساکار بهێڵەوە.
٢. هیچ زیاد مەکە، هیچ لامەبە، هیچ نەرم مەکە. ئەگەر سەرچاوە ناڕوونە، ناڕوون بمێنێتەوە.
٣. هەموو ناو و ژمارە و بەروار و وتەیەک هەروەکو خۆی لە سەرچاوەدا بنووسەوە. هەر ژمارەیەک بەو شێوەی ژمارە بهێڵەوە کە سەرچاوە بەکاری دەهێنێت، و لەو شوێنانەی سەرچاوە ژمارەکان تێکەڵ دەکات، ١٢٣ لەگەڵ 123، ئەوە بڵێ.
٤. یەکەم جار کە زاراوەیەکی یاسایی یان تەکنیکی دێت، وشەی ڕەسەن لە نێوان کەوانەدا لەدوای وەرگێڕانەکەت دابنێ.
٥. هەر شوێنێک دڵنیا نیت بە [بپشکنە] نیشانە بکە لە ناو وەرگێڕانەکەدا.

بەم ڕیزبەندییە پێم بدە:
ا. وەرگێڕانەکە.
ب. خشتەیەک بە دوو ستوون: زاراوەی سەرچاوە، و ئەو دەقەی بۆی هەڵبژاردت.
پ. هەموو ئەو [بپشکنە]یەی داناوت، لەگەڵ یەک دێر بۆ هەریەکەیان کە هۆکارەکە دەڵێت.

ئەگەر لەسەر مۆبایل دەخوێنیت، خشتەکە بگۆڕە بە یەک بلۆک بۆ هەر ڕیزێک: دێرێکی سەردێر، پاشان یەک دێری کورتی ناونیشاندار بۆ هەر ستوونێک.

دەقی وەرگێڕان:
[دەقەکە لێرە بلکێنە]

وەڵام بە کوردی بدە، تەنانەت ئەگەر کەرەستەی خوارەوە بە زمانێکی تر بێت.

بەڵگەنامەی خوارەوە بخوێنەوە و پوختەیەک بۆ هاوکارێک بنووسە کە نەیخوێندووە.

ڕێساکان:
١. تەنها ئەوە بەکاربهێنە کە لە بەڵگەنامەکەدایە. لە زانیاری خۆت هیچ زیاد مەکە. ئەگەر دڵنیا نیت شتێک تێدایە، دایمەنێ.
٢. هەموو خاڵێک دەبێت ئەو لاپەڕە یان ماددە یان بەشە بنووسێت کە لێی هاتووە.
٣. بۆ هەر شتێک کە دەکرێت جێی ناکۆکی بێت، دەقی وشە بە وشە بنووسەوە.
٤. هەموو ژمارە و بەوارێک بەو شێوەی ژمارە بنووسەوە کە بەڵگەنامەکە بەکاری دەهێنێت، و لەو شوێنانەی بەڵگەنامەکە ژمارەکان تێکەڵ دەکات، ١٢٣ لەگەڵ 123، ئاماژەی پێ بکە.
٥. نە نەرمی بکە و نە گەورەی بکە.

بەم ڕیزبەندییە پێم بدە:
ا. ئەم بەڵگەنامەیە چییە، بە یەک ڕستە: کێ نووسیویەتی، کەی، و چی بڕیار دەدات یان ڕاپۆرت دەکات.
ب. گرنگترین دە خاڵ، یەک دێر بۆ هەریەکەیان، لەگەڵ لاپەڕە یان بەشەکەی. هەموو ژمارە و بەروار و کۆتا وادەیەک لە ناو ئەو خاڵەدا بهێنە کە هی ئەوە، هەریەکەیان لەگەڵ لاپەڕەی خۆی.
پ. ئەوەی بەڵگەنامەکە نایڵێت و خوێنەر چاوەڕوانی دەکرد بیڵێت.
ت. سێ پرسیار کە ئەم بەڵگەنامەیە کراوە بەجێیان دەهێڵێت.

بەڵگەنامە:
[بەڵگەنامەکە لێرە بلکێنە]

وەڵام بە کوردی بدە، تەنانەت ئەگەر کەرەستەی خوارەوە بە زمانێکی تر بێت.

خوارەوە تێبینین لە چەند سەرچاوەیەک، کە ناوەکان و زانیاری ناسینەوە پێشتر لێ لابراون. لەوان هێڵێکی کاتی دروست بکە.

ڕێساکان:
١. تەنها ئەوە بەکاربهێنە کە تێبینییەکان دەڵێن. هیچ دەرمەهێنە. هەرگیز بەروار مەژمێرە و مەخەمڵێنە.
٢. یەک ڕیز بۆ هەر ڕووداوێک. ئەگەر دوو تێبینی هەمان ڕووداو باس بکەن، لە یەک ڕیزدا کۆیان بکەوە و هەردوو سەرچاوە بنووسە.
٣. ڕووداوی بێ بەروار دەچێتە لیستی "بێ بەروار"، نەک بۆ خشتەکە.
٤. هەر ڕیزێک نیشانە بکە: "وتراوە" ئەگەر تێبینییەکە بەروار بدات، یان "ناڕوون" ئەگەر لێی دوودڵ بێت.
٥. هەر بەروارێک بەو شێوەیە بنووسەوە کە تێبینییەکە نووسیویەتی. لەو شوێنانەی تێبینییەکان ژمارەکان تێکەڵ دەکەن، ١٢٣ لەگەڵ 123، یان یەک بەروار بە دوو شێوە دەنووسن، هەردووکیان بهێڵەوە و ڕیزەکە بە "ناڕوون" نیشانە بکە.
٦. کەسان تەنها بەو ناونیشانە بنووسە کە تێبینییەکان بەکاری دەهێنن. هەرگیز ناونیشانێک بە ناوی ڕاستەقینە مەگۆڕە.

بەم ڕیزبەندییە پێم بدە:
ا. خشتەیەک بەم ستوونانە: بەروار، چی ڕوویدا، لەکوێ، تێبینییەکە کێ ناو دەبات، تێبینی سەرچاوە، وتراوە یان ناڕوون.
ب. ڕووداوەکانی بێ بەروار، وەک لیست، هەریەکەیان لەگەڵ تێبینی سەرچاوەکەی.
پ. ناکۆکییەکان لە نێوان تێبینییەکان، بە دەقی هەردوو لا.
ت. خوێنەر چی پێویستی دەبێت بۆ داخستنی هەر ناکۆکییەک.

ئەگەر لەسەر مۆبایل دەخوێنیت، خشتەکە بگۆڕە بە یەک بلۆک بۆ هەر ڕیزێک: دێرێکی سەردێر، پاشان یەک دێری کورتی ناونیشاندار بۆ هەر ستوونێک.

تێبینییەکان:
[تێبینییەکانی ناو لابراو لێرە بلکێنە]

وەڵام بە کوردی بدە، تەنانەت ئەگەر کەرەستەی خوارەوە بە زمانێکی تر بێت.

خوارەوە دوو وەشانی هەمان یاسا یان ڕێنمایی یان پڕۆژەیاسان. وەشانی ١ کۆنترەکەیە، وەشانی ٢ نوێترەکەیە.

ڕێساکان:
١. ماددە بە ماددە بەراوردیان بکە. دەقی وشە بە وشەی هەردوو لا بنووسەوە.
٢. تەنها ئەوە بنووسە کە گۆڕاوە. ئەوەی وەکو خۆی ماوە پوختە مەکە.
٣. بڵێ هەر گۆڕانێک لە کردەوەدا چی دەکات، بە یەک ڕستەی ساکار. بەبێ لێدوانی سیاسی.
٤. ئەگەر ژمارەی ماددەیەک گۆڕدراوە بەڵام دەقەکەی وەکو خۆی ماوە، بنووسە "ژمارە گۆڕدراوە". وەک ماددەیەکی لابراو مەینووسە.
٥. ژمارەی ماددەکان بە ژمارەی تێکەڵ دێن: ١٢٣ لەگەڵ 123. ١٢ و 12 وەک هەمان ماددە هەژمار بکە.
٦. ئەگەر گۆڕانێک ناڕوونە، بڵێ و هەردوو خوێندنەوە پێشکەش بکە. ئەگەر هیچ یەک لە دوو وەشانەکە خاڵێک ڕوون نەکاتەوە، بنووسە "دەقەکە باسی ئەوە نەکردووە" لەبری پڕکردنەوەی بۆشاییەکە.

بەم ڕیزبەندییە پێم بدە:
ا. خشتەیەک: ماددە، دەقی لە وەشانی ١، دەقی لە وەشانی ٢، چی لە کردەوەدا دەگۆڕێت، کێ کاری تێدەکەوێت.
ب. ئەو ماددانەی لابراون یان زیادکراون. یەک دێر بۆ هەریەکەیان، نیشانەکراو بە "لابراو" یان "زیادکراو"، لەگەڵ ژمارەی ماددە و بابەتەکەی.
پ. ئەو سێ گۆڕانەی زۆرترین کاریگەری لەسەر ڕێکخراوەکانی کۆمەڵگەی مەدەنی هەیە، و بۆچی.
ت. ئەوەی نەتوانیوە بەراوردی بکەیت چونکە ژمارەکانی ماددەکان جیاوازن.

ئەگەر لەسەر مۆبایل دەخوێنیت، خشتەکە بگۆڕە بە یەک بلۆک بۆ هەر ڕیزێک: دێرێکی سەردێر، پاشان یەک دێری کورتی ناونیشاندار بۆ هەر ستوونێک.

وەشانی ١:
[وەشانی کۆنتر بلکێنە]

وەشانی ٢:
[وەشانی نوێتر بلکێنە]

وەڵام بە کوردی بدە، تەنانەت ئەگەر کەرەستەی خوارەوە بە زمانێکی تر بێت.

بەڵگەنامەیەک هەیە کە دەمەوێت لە ئامرازێکی زیرەکی دەستکرددا کاری لەسەر بکەم. پێش ئەوە، یارمەتیم بدە بزانم چی دەبێت لابچێت. بەڵگەنامەکە نالکێنم، تەنها جۆری دەڵێم.

ڕێساکان:
١. داوام لێ مەکە بەڵگەنامەکە بلکێنم، و داوای نموونەیەکیشی لێ مەکە.
٢. مەپرسە بەڵگەنامەکە لەکوێوە هاتووە یان کێی تر وەشانێکی هەیە. هیچیان بۆ لیستی لابردن پێویست نین.
٣. بۆ ئەو جۆرە بنووسە کە هەڵمبژاردووە، نەک لیستێکی گشتی کە بۆ هەر بەڵگەنامەیەک بگرێت.
٤. ئەو شتانەی دەبێت لابچن بەو وشانە ناوببە کە بەڕاستی لە لاپەڕەیەکی ئەم جۆرەدا دەردەکەون، تا بە چاو بیاندۆزمەوە.

جۆری بەڵگەنامە، یەکێک هەڵبژێرە: [فۆرمی تۆمارکردن / لێدوانی شایەت / لیستی مووچە / تۆماری کەیس / ڕاپۆرتی هاوبەش / تۆماری کۆبوونەوە]
کێ تێدا دەردەکەوێت: [تەنها بە ڕۆڵ یان پۆل، هەرگیز بە ناو]
دەمەوێت ئامرازەکە چی لەگەڵی بکات: [ئەرکەکە بە یەک ڕستە باس بکە]

بەم ڕیزبەندییە پێم بدە:
ا. چی دەبێت لابچێت پێش ئەوەی بەڵگەنامەیەکی ئەم جۆرە بچێتە هەر ئامرازێک کە لەسەر کۆمپیوتەری خۆمان نییە.
ب. ئەو وردەکارییانەی خەڵک زۆرجار بەجێیان دەهێڵن و کاتێک پێکەوە دەبن هێشتا کەس دەناسێنن: ناوی گوند لەگەڵ تەمەن، ناوی پیشەیەکی دەگمەن، بەرواری ڕووداوێک کە کەمێک کەس بەشدار بوون. ئەوانە بنووسە کە بۆ ئەم جۆرە بەڵگەنامەیە دەگرن.
پ. چی دەکرێت بمێنێتەوە چونکە ئەرکەکە پێویستی پێیەتی، پاشان ڕیزبەندی کارەکە، تا وەشانێکی بەشەکی لابراو بەسەر ڕەسەنەکەدا نەنووسرێت.
ت. چۆن بپشکنم لابردنەکە سەرکەوتووە، و بە دوای کام وشە و شێوەدا بگەڕێم، لەوانە ژمارەی تێکەڵ: ١٢٣ لەگەڵ 123، پاشان ئایا ئەم ئەرکە بە کەرەستەی لابراو جێبەجێ دەبێت، یان پێویستی بە ڕێڕەوێکە کە هیچ شت لە کۆمپیوتەری خۆمان دەرنەچێت.

وەڵام بە کوردی بدە، تەنانەت ئەگەر کەرەستەی خوارەوە بە زمانێکی تر بێت.

تۆ یەک پرسیار و یەک بەڵگەنامەی درێژت هەیە. ئەو بەندە بدۆزەرەوە کە وەڵامی دەداتەوە.

ڕێساکان:
١. تەنها بەڵگەنامەی خوارەوە بەکاربهێنە. هەرگیز لە زانیاری گشتی خۆتەوە دەربارەی شێوەی ئاسایی ئەم جۆرە بەڵگەنامانە وەڵام مەدە.
٢. دەق بنووسەوە و پوختەی مەکە. بەندەکە وشە بە وشە کۆپی بکە، لەگەڵ ژمارە یان سەردێرەکەی وەکو چاپکراوە، بە ژمارەی تێکەڵیشەوە: ١٢٣ لەتەک 123.
٣. ئەگەر بەڵگەنامەکە وەڵامی پرسیارەکە نەداتەوە، بنووسە "بەڵگەنامەکە وەڵامی ئەمە نادات"، پاشان نزیکترین بەندی پەیوەندیدار بە دەق بنووسەوە.
٤. بەناو هەموو بەڵگەنامەکەدا بگەڕێ بۆ هەر شتێک کە وەڵامەکە بگۆڕێت: پێناسەیەک، یان جیاکارییەک، یان پاشکۆیەک، یان بەندێکی دواتر کە بەسەر بەندێکی پێشتردا زاڵ دەبێت.
٥. هەر شتێک کە دڵنیا نیت لێی، بە [پشکنین] نیشانە بکە و بە یەک دێر بڵێ بۆچی.

بەم ڕیزبەندییە پێم بدە:
ا. ئەو بەندەی وەڵامی پرسیارم دەداتەوە، بە تەواوی نووسراوەوە، لەگەڵ ژمارەی.
ب. لە کردەوەدا چی دەگەیەنێت، بە یەک ڕستەی ساکار.
پ. هەر شتێک لە شوێنێکی تری بەڵگەنامەکە کە سنووری بۆ دادەنێت یان فراوانی دەکات یان پێچەوانەی دەکەوێتەوە، هەریەکە بە دەق و ژمارەیەوە.
ت. هەموو ئەو شوێنانەی [پشکنین]ت لێ نیشانە کردووە، یەک دێر بۆ هەریەکە.

پرسیارم:
[پرسیارەکەت بە یەک ڕستە بنووسە]

بەڵگەنامە:
[بەڵگەنامەکە بلکێنە]

وەڵام بە کوردی بدە، تەنانەت ئەگەر کەرەستەی خوارەوە بە زمانێکی تر بێت.

خوارەوە لاپەڕەی ناوەڕۆکی یەک ژمارەی ڕۆژنامەی فەرمییە. تەنها سەردێرەکانم هەیە، نەک دەقی تەواو. بۆم پۆلێن بکە.

ڕێساکان:
١. تەنها لەو سەردێرانەی پێم داوە کار بکە. ناوەڕۆکێک وەسف مەکە کە پێت نەدراوە، و لەوەی ئاسایی لەم جۆرە بابەتاندا هەیە پڕی مەکەوە.
٢. لەو شوێنەی سەردێر بە تەنها نەڵێت بابەتەکە چی دەگۆڕێت، لە خانەکەدا بنووسە "سەردێر بە تەنها بەس نییە" و لەوێ بوەستە.
٣. ژمارە و بەروار و سەردێری هەر بابەتێک وەکو چاپکراوە کۆپی بکە، بە ژمارەی تێکەڵیشەوە: ١٢٣ لەتەک 123.
٤. بۆ هەر بابەتێک یەک بڕیار بدە: "بە تەواوی بخوێنە" یان "چاودێری بکە" یان "پشتگوێی بخە"، لەگەڵ هۆیەکی یەک دێری.
٥. هیچ شتێک زیاد مەکە دەربارەی ئەوەی کێ بڵاوی کردووەتەوە، یان بۆچی، یان مانای سیاسی چییە.

بەم ڕیزبەندییە پێم بدە:
ا. خشتەیەک بەم ستوونانە: بابەت وەکو چاپکراوە، وا دیارە چی دەگۆڕێت، وا دیارە کێ کاری تێدەکەوێت، بڕیار، هۆکار.
ب. ئەو بابەتانەی کە سەردێر بە تەنها بەسیان نییە، دووبارە بە لیست، هەریەکە لەگەڵ ئەو یەک پرسیارەی یەکلایی دەکاتەوە.
پ. ئەگەر تەنها بۆ سێ بابەت کات هەبێت، ڕیزی کردنەوەیان.

ئەگەر لەسەر مۆبایل دەخوێنیت، خشتەکە بگۆڕە بە یەک بلۆک بۆ هەر ڕیزێک: دێرێکی سەردێر، پاشان یەک دێری کورتی ناونیشاندار بۆ هەر ستوونێک.

لاپەڕەی ناوەڕۆک:
[لیستی بابەتەکان بلکێنە]

وەڵام بە کوردی بدە، تەنانەت ئەگەر کەرەستەی خوارەوە بە زمانێکی تر بێت.

خوارەوە پڕۆژەیاسایەکی بڵاوکراوەیە، لەگەڵ لیستی ئەو ماددانەی دەمەوێت لێدوانی لەسەر بنووسم و بەڵگەی بڵاوکراوەی خۆم بۆ هەریەکەیان. ئەو لێدوانە بنووسە کە پێشکەشی دەکەم.

ڕێساکان:
١. تەنها لەسەر ئەو ماددانە لێدوان بنووسە کە لیستم کردوون. هیچ ماددەیەکی تر زیاد مەکە، هەرچەندە لاواز دیار بێت.
٢. تەنها ئەو بەڵگەیە بەکاربهێنە کە پێم داوە. هەرگیز کەیس یان ژمارە یان بەروار یان سەرچاوە هەڵمەبەستە، و هیچ نموونەیەکی خۆت زیاد مەکە.
٣. لەو شوێنەی بەڵگەی من خاڵەکە هەڵنەگرێت، بنووسە "بەڵگە کەمە" و ئەو یەک دێرەی کە دەبێت من دابینی بکەم.
٤. دەقی ئێستای ماددەکە وشە بە وشە بنووسەوە، پاشان دەقی پێشنیارکراو بە تەواوی بدە، تا هەردووکیان تەنیشت یەک بخوێنرێنەوە.
٥. زمانی ساکار و فەرمی. دەق پێشنیار بکە. لەسەر مەبەست مشتومڕ مەکە و تاوانبار مەکە.

بۆ هەر ماددەیەکی لیستکراو، بەم ڕیزبەندییە پێم بدە:
ا. ژمارەی ماددە، دەقی ئێستای بە وشە، و ئەو دەقەی لە جیاتی پێشنیار دەکرێت بە تەواوی.
ب. هۆکارەکە، بە یەک ڕستە، لەگەڵ ناوهێنانی ئەو دێری بەڵگەی من کە پشتی پێ دەبەستێت.
پ. کاریگەری لەسەر ئەو خەڵکەی ئەم ماددەیە دەیانگرێتەوە، تەنها بەپێی ئەوەی بەڵگەی من دەڵێت. لەو شوێنەی بەڵگەی من نەیڵێت، وەکو پرسیارێک بنووسە کە پێش پێشکەشکردن وەڵامی بدەمەوە.

پاشان یەک جار لە کۆتاییدا:
ت. هەموو ئەو دێرانەی "بەڵگە کەمە"، لە یەک لیستدا کۆکراوە.

هەموو لێدوانەکە لە کەمتر لە یەک لاپەڕەدا بهێڵە.

پڕۆژەیاسا:
[ماددەکانی پڕۆژەیاساکە بلکێنە]

ئەو ماددانەی لێدوانی لەسەر دەنووسم، و بەڵگەی من بۆ هەریەکەیان:
[ژمارەی هەر ماددەیەک و یەک دێر لە بەڵگەی بڵاوکراوەی خۆت بنووسە]

وەڵام بە کوردی بدە، تەنانەت ئەگەر کەرەستەی خوارەوە بە زمانێکی تر بێت.

بەم زووانە شایەتحاڵییەک تۆمار دەکەم. ئەو قسانەم بۆ بنووسە کە بە دەنگی خۆم دەیانڵێم بۆ داواکردنی ڕەزامەندی، بە زمانێکی ئاسان کە هەر کەسێک لێی تێبگەیت، لەوانە کەسێک کە نەخوێنەوارە. تۆمارەکە [دەنگ یان ڤیدیۆ] دەبێت. هیچ شتێک دەربارەی کەسەکە لێم مەپرسە: ئەمە دەقێکە کە دەیڵێم، نەک تۆمارێک لەسەر کەسێک.

ڕێساکان:
١. هیچ بەڵێن مەدە کە پێم نەگوتووە دەتوانم جێبەجێی بکەم. لەو شوێنانەی دەقەکە زانیارییەکی پێویستە کە تەنها من دەیزانم، بۆشاییەک لەناو کەوانەی چوارگۆشە بەجێ بهێڵە لەگەڵ ناونیشانێکی کورت، بۆ نموونە [شوێنی پاراستنی فایلەکە]. هەرگیز ئەو بۆشاییە بە خەمڵاندن پڕ مەکەوە.
٢. هەرگیز مەڵێ کە تۆمارەکە سەلامەت یان پارێزراو یان بێناو یان بەدواداچوونی بۆ ناکرێت. بڵێ چی بەسەری دێت، بە قسەی ڕوون.
٣. ڕستەی کورت. یەک بیر لە هەر ڕستەیەک. بێ زمانی یاسایی و بێ زمانی فۆرم.
٤. بەو شێوەی بنووسە کە بە دەنگی بەرز بخوێنرێتەوە، تا بەبێ گیرکردن بخوێنمەوە.
٥. بە ڕوونی بڵێ کە کەسەکە بۆی هەیە ڕەت بکاتەوە، لە هەر ساتێک بوەستێت، وەڵامی هەندێک پرسیار بداتەوە و هەندێک نا، و هیچ شتێک کە لە ئێمە وەردەگرێت بە وەڵامەکەی بەندە نییە.

بەم ڕیزبەندییە پێم بدە:
ا. دەقی گوتراو، بەم ڕیزبەندییە: چی تۆمار دەکرێت و چەند دەخایەنێت، فایلەکە لەکوێ و تا کەی دەپارێزرێت، کێ دەتوانێت گوێی لێ بگرێت، چی بڵاو دەکرێتەوە و لەکوێ، چی دەردەهێنرێت، کەسەکە چۆن پاشگەز دەبێتەوە، پەیوەندی بە کێ بکات بۆ پاشگەزبوون، و دوا بەروار کە پاشگەزبوون تێدا دەکرێت.
ب. سێ پرسیار کە دواتر دەکەم بۆ دڵنیابوون لەوەی تێگەیشتووە، بەو شێوەی بەڵێ یان نەخێر وەڵام نەبن.
پ. ئەو یەک دێرەی لە سەرەتای فایلەکە تۆمار دەکەم بۆ ئەوەی بڵێت ڕەزامەندی وەرگیراوە، و ئەو خانانەی دەبێت لەخۆی بگرێت.
ت. هەموو بۆشاییەکانی ناو کەوانە کە بەجێت هێناوە، لە یەک لیستدا، تا پێش دەستپێکردن پڕیان بکەمەوە.

هەموو لاپەڕەکە لە ژێر ٤٠٠ وشەدا بهێڵەوە.